Eiwittransitie

Dit is eiwit

Eiwit is een voedingsstof die ons lichaam energie (calorieën) en aminozuren levert. Het is daarom een voedzaam en onmisbaar onderdeel in ons dagelijks dieet. Eiwit bevat zo’n 22 soorten aminozuren, waarvan 9 essentiële, die je zelf niet aanmaakt en dus via voeding moet binnenkrijgen. Dierlijke eiwitten hebben een hogere eiwitkwaliteit dan plantaardige (NICE Voedingsinformatiecentrum). 

De hogere kwaliteit van dierlijke eiwitten is niet één op één te vervangen door eenzelfde hoeveelheid aan plantaardige eiwitten te eten. De vlees- en zuivelketen vragen er aandacht voor dat verschuiving van eiwitbronnen van dierlijk naar meer plantaardig gevolgen kan hebben voor de volksgezondheid:

• Vervanging van dierlijke producten door (verrijkte) plantaardige producten zorgen voor de uitdaging om (voldoende) kwalitatief eiwit binnen te krijgen.
• Bij volledige vervanging van alle dierlijke producten door verrijkte plantaardige producten zorgt voor een te lage inname van zink, B1, vitamine A en B12 en calcium (RIVM, 2019).
• Een hoge inname van dierlijke eiwitten is, indien je gezond bent, niet nadelig voor je gezondheid (NICE).

Markt

Er is wereldwijd veel vraag naar hoogwaardig eiwit. De Nederlandse vleesketen wil internationaal onderscheidend zijn door zich in te zetten voor maatschappelijk verantwoord ondernemen. Gericht op efficiënte ketens en het verkleinen van de ecologische voetafdruk.

• Door de sterk groeiende wereldbevolking blijft de vraag naar hoogwaardig eiwit ook sterk groeien, naar verwachting ligt tussen de 30% en 50% in 2050 (ING). De Nederlandse dierlijke sectoren richten zich daarom vooral op export (3,6 miljard kg in 2020, CBS);
• Een verantwoorde productie van geïmporteerde eiwitten, zoals soja zijn onderdeel van de Nederlandse aanpak.

Klimaat & Milieu

De impact op milieu en klimaat is – zoals voor alle sectoren – een groot aandachtspunt. De mens heeft invloed op het milieu en het klimaat door de uitstoot van broeikasgassen. De vleesketens benadrukken dat het hierbij belangrijk is de diverse onderliggende thema’s integraal te benaderen op basis van (wetenschappelijke) feiten.

• Er is nog geen concrete maatstaf om de directe milieu- of klimaatimpact van eiwit te meten. De realiteit is complex. Niet alleen de uitstoot van broeikasgassen, maar ook de circulariteit, efficiëntie, consumptie en het energie- en waterverbruik spelen een rol. Pas als alle cijfers met elkaar verbonden kunnen worden, wordt het mogelijk om alle sectoren met elkaar te vergelijken en de meest efficiënte oplossingen te vinden voor het gezamenlijke probleem.
• Veel maatschappelijke organisaties, politici, opinieleiders en mediavertegenwoordigers schetsen een beeld met vlees als boosdoener. Dit trekt de aandacht weg van meer genuanceerde praktische vraagstukken, andere oorzaken en mogelijke oplossingen. De vleessector heeft begrip voor de zorgen van de samenleving, maar adviseert beleid en beeldvorming meer te baseren op feiten, wetenschappelijke inzichten en rationele consensus.
• Vleesketens hebben afgelopen jaren flinke stappen gemaakt om de impact te verminderen en blijven dat doen (RVO). Een optimale eiwitbalans helpt daarbij. Landbouw aangepast aan de natuurlijke omstandigheden en het steeds efficiënter verwerken van reststromen zijn ook van groot belang.